Co sprawia, że świat jest mniej kolorowy dla niektórych?

Dosłownie. Dlaczego dla jednych trawa jest zielona, a dla innych... właśnie, jaką ma barwę?

Rozważmy tajemnicę daltonizmu - zaburzenie, które zmienia sposób, w jaki niektórzy z nas widzą kolory. Ale dlaczego tak się dzieje?

Daltonizm, czy też ślepota barw to inaczej zaburzenie widzenia barwnego. Ludzie z daltonizmem w rzeczywistości widzą kolory, ale niektóre z nich mogą być mniej intensywne lub w niektórych przypadkach całkowicie niezauważalne.

A jak to wszystko działa?

👁️ W naszej siatkówce oka znajdują się dwa rodzaje fotoreceptorów: pręciki i czopki.
👁️ Pręciki pozwalają nam widzieć w ciemności, rozróżniając tylko światło i cień.
👁️ Czopki natomiast są odpowiedzialne za nasze widzenie kolorów.

Standardowo w oku są trzy typy czopków - L, M i S - każdy z nich reaguje na określony zakres kolorów. Razem pokrywają one całe spektrum widzialnego światła. Daltonizm występuje, gdy jeden lub więcej typów czopków jest nieobecny lub nie działa prawidłowo.

🔎 Najczęstszym rodzajem daltonizmu jest deficyt czerwono-zielony, jednak typów daltonizmu mamy więcej:

🔴 Protanopia: brak czopków L, co utrudnia postrzeganie koloru czerwonego.

🟢 Deuteranopia: brak czopków M, co utrudnia postrzeganie koloru zielonego.

🔴🟢 Protanomalia i deuteranomalia: wszystkie trzy typy czopków są obecne, ale czopki L lub M są mniej wrażliwe na czerwony lub zielony kolor.

🔵 Tritanopia: problem z wykrywaniem niebieskiego.

⚪️ Monochromatyzm: trudności w rozróżnianiu jakichkolwiek kolorów.

Czy 🧔 mężczyźni są bardziej narażeni na daltonizm?
Większość przypadków daltonizmu ma podłoże genetyczne i jest dziedziczona na chromosomie X, dlatego daltonizm jest częstszy u mężczyzn - aż do jednego na dziesięciu mężczyzn może mieć jakąś formę daltonizmu, podczas gdy u kobiet ta liczba jest znacznie niższa.

Co więcej, daltonizm można także nabyć w wyniku ekspozycji na określone chemikalia, leki czy choroby oczu jak zaćma czy zwyrodnienie plamki żółtej.

Może też pojawić się w wyniku alkoholizmu, chociaż jest to rzadkość.

👉 Jak daltonizm wpływa na codzienne życie?
Kolor w naszej kulturze odgrywa dużą rolę, także jako narzędzie przekazywania informacji. Daltonizm może utrudniać rozpoznawanie sygnałów świetlnych czy korzystanie z kolorowych wykresów. Jednak co ciekawe, niektóre osoby z daltonizmem mogą lepiej rozróżniać pewne odcienie, np. odcienie khaki.

Na powyższym wideo możesz zobaczyć, jak widzą kolory osoby z daltonizmem - w tym przypadku zniekształcenia postrzegania czerwonego i zielonego, czyli deuteranomalii.