Co w nowym wydaniu?
- Uwaga, uwaga, uwaga – uwaga uwadze nierówna.
- Chętniej zapłacisz więcej, bo kwota jest zbyt abstrakcyjna? Duże kwoty są zbyt abstrakcyjne, więc chętniej je płacimy – a co na ten temat mówi neuronauka?
- Dlaczego robimy selfie zamiast zwykłego zdjęcia? 📸
- O 🚗 samochodach, 😉 twarzach i 🐦 ptaszkach, czyli mózgowe wpadki – jak wrzecionowaty obszar twarzowy okazał się w zupełności nietwarzowy…
- Bonus: Neuromarketing i marka osobista – wywiad dla telewizji Biznes24
Zapraszam do nowego wydania biuletynu NeuroEfektywnie 🧠 – owocnej i przyjemnej lektury 🙂
1.
Uwaga, uwaga, uwaga - uwaga uwadze nierówna.
To dlatego, że pomimo iż myślimy o uwadze jako o jednym systemie, to składa się on z co najmniej 3 głównych systemów uwagi.
Uwaga pełni kluczową rolę w selekcji informacji i nadawaniu im poziomu istotności dla mózgu.
To uwaga pozwala nam skupić się na wybranym bodźcu (lub kilku), ignorując równocześnie całą resztę otaczającego nas świata.
Michael Posner opisał 3 sieci neuronalne odpowiedzialne za różne aspekty uwagi:
🙌
Sieć OSTRZEGAWCZA odpowiada za utrzymywanie stanu gotowości i czujności do reagowania na bodźce. Na przykład, gdy oczekujemy na ważny telefon lub na sygnał startu wyścigu. Sieć ta jest związana z pniem mózgu i prawym płatem czołowym mózgu.
🔦
Sieć NAKIEROWUJĄCA odpowiada za kierowanie uwagi na określony bodziec lub lokalizację w przestrzeni. Na przykład, gdy zwracamy uwagę na dźwięk syreny lub na reklamę na billboardzie. Sieć ta jest związana z płatem ciemieniowym i skroniowym mózgu.
🧐
Sieć WYKONAWCZA odpowiada za kontrolę i regulację procesów poznawczych, takich jak planowanie, rozwiązywanie problemów, podejmowanie decyzji czy hamowanie impulsów. Na przykład, gdy ignorujemy zakłócenia lub zmieniamy strategię działania. Sieć ta jest związana z płatem czołowym i ciemieniowym mózgu.
Każdy z tych rodzajów uwagi ma ogromne znaczenie dla skuteczności komunikacji marketingowej, nauki, sprzedaży, wystąpień publicznych. Oto kilka przykładów:
✅ Aby przyciągnąć uwagę, należy wykorzystywać bodźce, takie jak kolory, dźwięki, ruch czy kontrast.
✅ Aby utrzymać uwagę, należy wykorzystywać bodźce, takie jak pytania, zagadki, historie czy emocje.
✅ Aby wzmocnić uwagę, należy wykorzystywać bodźce, takie jak nagrody, ryzyko, niespodzianki czy pilność.
Znając te trzy rodzaje systemów uwagi i ich funkcje mózgowe, możemy lepiej zaplanować i dostosować swoje przekazy do odbiorców i celów.
Zbyt często w swojej pracy możemy skupiać się tylko na jednym z tych aspektów całkowicie ignorując resztę.
Czy można jakoś sprawdzić utrzymanie uwagi?
Tak, np. łącząc mobilne EEG z eye-trankingiem, co możesz zobaczyć na naszej stronie Neuroinsight Lab i na blogu: 🧠 blog.neuroinsightlab.pl
2.
Chętniej zapłacisz więcej, bo kwota jest zbyt abstrakcyjna?
Duże kwoty są zbyt abstrakcyjne, więc chętniej je płacimy – a co na ten temat mówi neuronauka?
Nasz mózg, gdy myślimy o czymś, przywołuje reprezentacje umysłowe danej rzeczy.
Sprawdź!
🍊 Wyobraź sobie 1 pomarańczę.
🍊 Teraz wyobraź sobie obok 5 pomarańczy.
Łatwo porównać, prawda?
🍊Teraz wyobraź sobie 137 pomarańczy…
🍊…i porównaj do wyobrażonych 124 pomarańczy.
Gdzie łatwiej jest wyobrazić sobie tę różnicę?
Im większa liczba, tym bardziej mglista dla naszego mózgu.
Powiesz – OK. Ale procentowo w pierwszym zadaniu mamy 500% więcej!
🍊 Racja, więc wyobraź sobie i porównaj w wyobraźni 12 000 000 pomarańczy do 78 000 000 pomarańczy.
To taka pamiątka ewolucyjna zmysłu liczb, którego precyzja zmniejsza się wraz ze wzrostem wartości liczby.
Dokładnie tak samo sprawa ma się do mentalnych reprezentacji cen.
Tego samego dnia:
🟠 możemy jechać pół miasta, żeby zapłacić 50 gr na litrze mniej za paliwo i targować się zagorzale przy zakupie kilograma pomarańczy na targu o 3 złote.
🟢 Możemy z łatwością zejść z ceny sprzedawanego domu / mieszkania / samochodu nawet kilkaset złotych / kilka tysięcy.
Także wbrew wszelkiej logice tracimy ogromne pokłady energii i pieniędzy tylko i wyłącznie przez brak świadomości, jak działa nasz zmysł określania reprezentacji liczb.
W związku z tym wychodzi na to, że łatwiej kupować nam za większe kwoty, zwłaszcza gdy płacimy kartą / przelewem / blikiem i dla naszego mózgu to całkowicie abstrakcyjne pojęcia wartości i ceny.
3.
O 🚗 samochodach, 😉 twarzach i 🐦 ptaszkach, czyli mózgowe wpadki...
Jak wrzecionowaty obszar twarzowy okazał się w zupełności nietwarzowy…
Zacznijmy od polowania!
Badacze pod przewodnictwem Nancy Kanwisher wyposażeni w fMRI (Funkcjonalny Rezonans Magnetyczny) rozpoczęli poszukiwania obszaru mózgu, który będzie aktywował się podczas pokazywania badanym twarzy. Po miesiącach badań i skanowania mózgu udało wytropić się wzorzec aktywności w obszarze, który od razu szumnie nazwano:
🧠 Wrzecionowatym Obszarem Twarzowym w skrócie FFA (Fusiform Face Area).
Jednak przez kolejne dwie dekady okazało się coś zdumiewającego:
👉 Jest więcej niż jeden taki obszar, który reagował na twarze i przejawiał taką aktywność. Łącznie znaleziono ich kilka w obszarze dołu płata skroniowego.
👉 Symulacja elektryczna tego pola w rzeczy samej zaburzała u pacjentów z epilepsją zdolność rozpoznawania twarzy.
I najważniejsze…
Badanie Isabel Gauthier jednak konkretnie namieszało.
Dlaczego?
Okazało się, że obszar ten aktywował się także:
🐦 Przy grafice ptaków – gdy oglądają je ornitolodzy.
🚗 Przy grafikach samochodów – gdy oglądają je fani motoryzacji.
Widzisz, do czego zmierzamy?
Badaczka więc postawiła hipotezę, że obszar ten aktywuje się w reakcji na… wyuczone w rozpoznawaniu obiekty. W tym twarze. I samochody… I ptaszki…
Zaproponowała także, że może lepiej nazwijmy go „obszarem eksperckim” lub „elastycznym obszarem wrzecionowatym”.
Czy to koniec tej historii? 🍿👀
Prawie, gdyż Jim Haxby postanowił uporać się z tego rodzaju błędami wynikającymi z błędnych hipotez wyciąganych z obrazowania z fMRI. Ale to już temat na inny post 😉
To spięcie pozwoliło neuronaukowcom bardziej skupić się stricte na metodologii prowadzenia badań i pokazało, że jednak analizowanie kilkudziesięciu tysięcy punktów w przestrzeni 3D z jednego skanu mózgu może być o wiele większym wyzwaniem niż początkowo przypuszczaliśmy.
W końcu – wszyscy uczymy się na błędach.
Grunt to wyciągać z nich jak najwięcej nauki na przyszłość 🙂
4.
Dlaczego robimy selfie zamiast zwykłego zdjęcia?
Perspektywa Twojego zdjęcia może mówić więcej niż myślisz…
To nie jest tylko kwestia estetyki, ale tego, jak i co chcemy 🧠 zapamiętać! Podświadomie wybieramy selfie albo zwykłe zdjęcie w zależności od…
W sześciu badaniach z udziałem ponad 2 100 uczestników naukowcy odkryli, że decydujemy się na zdjęcia:
- 🤳 z perspektywy trzeciej osoby, takie jak selfie, kiedy chcemy uchwycić głębsze znaczenie momentu.
- 👁️ z perspektywy pierwszej osoby, gdy chcemy udokumentować fizyczne doświadczenie.
Czy zauważyłeś(-aś), że robisz więcej selfie podczas ważnych wydarzeń (lub prosisz kogoś o zrobienie zdjęcia)?
To dlatego, że chcesz uchwycić znaczenie, a nie tylko doświadczenie.
Lubimy nasze zdjęcia bardziej, gdy perspektywa pasuje do celu zrobienia zdjęcia. Takie osobiste zdjęcia mogą pomóc nam ponownie połączyć się z naszymi przeszłymi doświadczeniami i zbudować naszą własną historię.
🍽️💕 Wyobraź sobie, że jesz wymarzony posiłek i chcesz go upamiętnić.
Zrobisz zdjęcie samego jedzenia czy zrobić selfie ze swoim partnerem podczas jedzenia?
Wybór w końcu będzie zależał od Twojego celu!
📷 Kiedy więc następnym razem sięgniemy po telefon, aby zrobić zdjęcie, zastanówmy się: 🧠 Czy chcemy uchwycić fizyczne doświadczenie czy znaczenie chwili?
#Bonus
Neuromarketing i marka osobista – to się spina?
Na takie pytanie miałem okazję opowiadać w programie Twój Branding w telewizji Biznes24 prowadzonym przez Bartłomieja Machnika. Dziękuję za zaproszenie i okazję do rozmowy na tak ciekawy temat 🙂
O mnie:
Marcin P. Stopa
Jestem ekspertem w wykorzystaniu neuronauki i NeuroTechnologii w biznesie, marketingu oraz badaniach konsumenckich.
Jako Head of NeuroResearch w Neuroinsight Lab wykorzystuję najnowocześniejsze narzędzia takie jak EEG i eye-tracking wspierane przez AI do identyfikacji nieuświadomionych insightów konsumenckich. Celem mojego zespołu w Neuroinsight Lab jest dostarczanie rzetelnej wiedzy o mechanizmach ludzkiego umysłu, która zapewnia klientom przewagę konkurencyjną i sukces rynkowy. W ten sposób umożliwiamy firmom korzystanie z przewagi, którą mają takie firmy jak Apple, Microsoft, TikTok, Google, Procter and Gamble i nie tylko.
Jestem także współtwórcą Platformy NanoLearningowej SeeWidely.com umożliwiającej efektywny rozwój kompetencji pracowników w zaledwie 5 minut dziennie, która w 2023 r. została wyróżniona, zdobywając tytuł HR TECH Changer przyznawany przez Polskie Forum HR w partnerstwie z Pracuj Ventures. Dzięki implementacji zdobyczy (neuro)nauki SeeWidely.com wywiera pozytywny wpływ na sektor HR, rozwijając już ponad 300 organizacji, w tym topowe firmy z GPW i S&P500
Wierzę, że jednym z podstawowych celów naszego pokolenia jest stworzenie rozwiązań usprawniających nasze możliwości poznawcze, tak potrzebne do sprawnego funkcjonowania w coraz bardziej złożonym świecie.
Chętnie dzielę się swoją wiedzą o NeuroTechnologii, mózgu, praktycznym zastosowaniu neuronauki w marketingu, biznesie i na co dzień. Występowałem na scenach między innymi TEDx, Mobile Trends for Experts, SAP Lab, Linkedin Local, IKEA, Virtual Summit, DIMAQ, TXB.digital.
W skrócie: wykorzystuję i przekuwam wiedzę o funkcjonowaniu mózgu w praktyczne i efektywne rozwiązania biznesowe i działania marketingowe.
NeuroEfektywnie🧠
Źródła:
#1
[1] Posner, M. I., & Rothbart, M. K. (2007). Research on Attention Networks as a Model for the Integration of Psychological Science. Annual Review of Psychology, 58, 1-23.
[2] Fan, J., & Posner, M. (2004). Human Attentional Networks. Psychiatrische Praxis, 31(Suppl 2), S210-4.
[3] Posner, M. I. (2016). Orienting of Attention: Then and Now. Quarterly Journal of Experimental Psychology, 69(10), 1867-1875.
#2
[5] Mentalna reprezentacja cen: Dehaene, Marques, 2002; Marques, Dehaene, 2004.
[6] Mentalna reprezentacia parzystosci: Dehaene, Bossini, Giraus, 1993; licab diernych: Blair, Rosenberg-Lee, Tsang, Schwartz, Menon, 2012; Fischer, 2003: Gullicks, Wolford, 2013; ufamkw: Jacob, Nieder, 2009; Siegler, Thompsod, Schneider, 2011.
#3
[7] Niese, Z. A., Libby, L. K., & Eibach, R. P. (2023). Picturing Your Life: The Role of Imagery Perspective in Personal Photos. Social Psychological and Personality Science, 0(0). https://doi.org/10.1177/19485506231163012
#4
[8] Kanwisher, N., McDermott, J., & Chun, M. M. (1997). The fusiform face area: a module in human extrastriate cortex specialized for face perception. Journal of Neuroscience, 17(11), 4302-4311. https://doi.org/10.1523/JNEUROSCI.17-11-04302.1997
[9] Gauthier, I., Tarr, M. J., Anderson, A. W., Skudlarski, P., & Gore, J. C. (1999). Activation of the middle fusiform 'face area’ increases with expertise in recognizing novel objects. Nature Neuroscience, 2(6), 568-573. https://doi.org/10.1038/9224
[10] Rossion, B., & Caharel, S. (2011). Human brain electrophysiology of face processing: the sequential neural processing of sensory information. Neuroimage, 57(4), 1127-1137. https://doi.org/10.1016/j.neuroimage.2010.09.018
[11] Haxby, J. V. (2012). Multivariate pattern analysis of fMRI: the early beginnings. Neuroimage, 62(2), 852-855. https://doi.org/10.1016/j.neuroimage.2012.02.044
Rozmowa czy e-mail?
Chcesz dowiedzieć się jak neurobadania mogą pomóc w Twojej organizacji? Skontaktuj się z nami, używając formularza lub od razu zarezerwuj 30-minutową rozmowę w dogodnym dla siebie terminie.